ارائه چارچوبی مبتنی بر روش‌های تصمیم‌گیری چندشاخصه فازی ترکیبی جهت انتخاب سوخت‌ جایگزین بنزین موتور در ایران

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 گروه حرارت و سیالات، دانشکده مهندسی مکانیک، دانشگاه گیلان، رشت، ایران

2 گروه مدیریت صنعتی، دانشکده علوم اقتصادی و اداری دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران

3 دانشجوی دکتری سیاستگذاری علم و فناوری، دانشکده مهندسی پیشرفت، دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران، ایران

4 دانشجوی دکتری مهندسی حمل‌و‌نقل، دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران، ایران

چکیده

امروزه سوخت‌های جایگزین، به دلیل نقش مؤثر خود در کاهش وابستگی به بنزین و پیامدهای زیست‌محیطی و اقتصادی آن، به‌عنوان یک راهکار ضروری مورد توجه قرار گرفته‌اند. این پژوهش با بهره‌گیری از روش‌های تصمیم‌گیری چندشاخصه فازی، به ارزیابی سوخت‌های جایگزین بنزین و انتخاب مناسب‌ترین گزینه برای ایران می‌پردازد. به این منظور، یازده سوخت (بنزین به همراه ده سوخت جایگزین) از منظر شاخص‌های اقتصادی، فنی-فناوری، زیست‌محیطی و سیاست‌گذاری مورد بررسی قرار گرفته‌اند. در این مطالعه، از روش‌های بهترین-بدترین فازی و ویکور فازی به ترتیب جهت وزن‌دهی به شاخص‌ها و رتبه‌بندی سوخت‌ها استفاده شده است. نتایج نشان می‌دهد که در میان شاخص‌های اصلی، شاخص اقتصادی با وزن 354/0 بیشترین اهمیت را دارد و پس از آن، شاخص فنی-فناوری (275/0)، شاخص زیست‌محیطی (244/0) و شاخص سیاست‌گذاری (127/0) قرار می‌گیرند. بر اساس روش ویکور فازی، سوخت الکتریکی رتبه نخست را کسب کرده و به‌عنوان بهترین گزینه برای بخش حمل‌ونقل ایران انتخاب شده است. پس از آن، به ترتیب سوخت‌های گاز طبیعی فشرده (CNG)، گاز طبیعی مایع (LNG)، گاز نفتی مایع (LPG)، اتانول، متانول، بنزین، دیزل نفتی، بیوگاز، بیودیزل و هیدروژن در رتبه‌های دوم تا یازدهم قرار گرفته‌اند. این نتایج نشان‌دهنده ظرفیت بالای خودروهای الکتریکی برای جایگزینی موتورهای بنزینی و نقش کلیدی آن‌ها در آینده صنعت حمل‌و‌نقل کشور است.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


دوره 9، شماره 2 - شماره پیاپی 30
اصل مقاله های شماره فوق در حال ویراستاری نهایی است و بزودی بارگذاری خواهد شد.
تیر 1405
صفحه 221-246